เมื่อสุขจงสุข และเมื่อทุกข์จงทุกข์!
(หรือไม่ก็ต้องไม่ยี่หระทั้งสุขและทุกข์)
…แล้วชีวิตจะไม่มีปัญหา…
——————————————————————————–

วิธีเผชิญความทุกข์และการร่วมทุกข์ร่วมสุขที่ดีที่สุด…
ต้องเผชิญกับมันด้วยความเข้าใจและด้วยความสุภาพ

ไม่ใช่คอยปลอบประโลมไปวันๆ
หรือเอาแต่คอยหลบหลีกปัญหาความทุกข์อยู่ร่ำไป

การเผชิญหน้ากับความทุกข์อย่างซื่อๆ
ด้วยความนิ่มนวลจะเป็นความสุขและละเอียดอ่อน
ไม่แข็งกร้าวหรือแข็งกระด้าง…

…………………………………..

เรื่องราวของอาจารย์ โสเอน ชากุ อาจารย์เซนชาวญี่ปุ่นผู้ยิ่งใหญ่คนหนึ่ง
คงจะทำให้เราสามารถมองเห็นวี่แววของเซนในเรื่องนี้ได้บ้าง

(ท่านโสเอน ชากุ เป็นสมภารวัดเอนงากุหยิ แห่งเมืองกามากุระ
และเป็นพระเซนชาวญี่ปุ่นองค์แรกที่เดินทางไปเข้าร่วมประชุมสภาสากลแห่งศาสนาของโลก ที่มลรัฐชิคาโกสหรัฐอเมริกา เมื่อ ค.ศ. 1893 และต่อมาได้ส่งลูกศิษย์ชื่อ ดี.ที.สุซูกิ ให้เดินทางไปเผยแพร่เซนแก่ชาวตะวันตก จนกระทั่งเซนเป็นที่รู้จักกันดีทั่วโลกในปัจจุบัน)

“ท่านโสเอน ชากุ ชอบใช้เวลาในตอนเย็นๆ
เดินเล่นไปตามหมู่บ้านในละแวกวัดของท่านเสมอๆ

วันหนึ่งขณะที่ท่านเดินอยู่
ท่านก็ได้ยินเสียงร้องไห้คร่ำครวญดังมาจากบ้านหลังหนึ่งใกล้ๆ นั้น

ท่านจึงเดินเข้าไปอย่างเงียบๆ และพบว่าเจ้าบ้านได้ถึงแก่กรรมลงเสียแล้ว

ขณะนั้นครอบครัวของเขาและเพื่อนบ้านของเขาต่างกำลังร้องไห้ด้วยความอาลัย

ท่านชากุจึงนั่งลงอย่างเงียบๆ
และร่วมร้องไห้ไปกับเขาด้วย ด้วยความจริงใจ”

……

ท่านผู้เฒ่าคนหนึ่งหันมาเห็นเข้ารู้สึกแปลกใจและตระหนกตกใจมากที่เห็นอาจารย์เซน
ผู้มีชื่อเสียงมาร่วมร้องไห้ด้วยความเสียใจอยู่กับพวกเขาด้วย จึงได้พูดขึ้นว่า

“ผมคิดว่า อย่างน้อยที่สุด ท่านคงจะอยู่พ้นไปจากสิ่งเหล่านี้ไปแล้ว มิใช่หรือ”

(หมายความว่าจิตใจของท่านชากุน่าจะปราศจากเรื่องทุกข์เรื่องสุข
อย่างชาวโลกทั่วๆ ไปแล้ว ทำนองนั้น)

…..

ท่านชากุตอบขึ้นด้วยเสียงสะอื้นว่า
“ก็ด้วยเช่นนี้แหละที่ทำให้ฉันพ้นไปจากมันเสียได้”

(หมายความว่า.. ด้วยการที่สุข เมื่อมีสุข…และ ทุกข์เมื่อมีทุกข์นั่นเอง…
ที่ทำให้ท่านชากุล่วงพ้นไปจากความบีบคั้นของความทุกข์ในโลกก็ได้)..

และเมื่อคำนึงว่าความสุขและความทุกข์เป็นสิ่งเดียวกัน
ประดุจเหรียญอันหนึ่งที่มีสองหน้า
เราก็ไม่ควรจะรับสิ่งหนึ่งและปฏิเสธอีกสิ่งหนึ่ง

ที่จริงเราควรจะรับทั้งหมด (หรือไม่ก็ต้องปฏิเสธทั้งหมด!)

นั่นคือ …

เมื่อสุขจงสุข และเมื่อทุกข์จงทุกข์!
(หรือไม่ก็ต้องไม่ยี่หระทั้งสุขและทุกข์)

…แล้วชีวิตจะไม่มีปัญหา…

______________________________________
จาก อยู่อย่างเซน ละเอียด ศิลาน้อย เรียบเรียง